In de week van 11 tot en met 16 oktober 2026 zijn wij, Hugo Rutgers en Brenda Overduin-Milatz, samen met in totaal tien leerlingen, op uitwisselingsreis geweest bij Evanjelická spojená škola in Prešov (Slowakije), een groot schoolgebouw waarin kinderen vanaf kindergarten tot en met het gymnasium naar school kunnen gaan. In deze week hebben wij in het kader van het thema “Voda nás spája” (“Water verbindt ons”) kennisgemaakt met de cultuur en het onderwijssysteem van Slowakije.
Na een fijne vlucht van Schiphol naar Košice (met als tussenstop Warschau) en een bijzondere reis in een bus die ons direct 90’s vibes gaf, kwamen we op zondag om iets over vieren ‘s middags aan bij ons appartement waar we de komende nachten zouden doorbrengen.
De volgende ochtend vertrokken we naar school voor onze eerste kennismaking met de Slowaken. De kennismakingsspelen zorgden er direct voor dat er binding ontstond tussen de leerlingen en dat de eerste woordjes Slowaaks werden aangeleerd. Wat direct opviel, was de enorm hoge temperatuur op school, toen we eenmaal startten met de eerste waterproefjes in gemengde groepen. Gelukkig konden we tussendoor even op adem komen onder het genot van een Slowaakse lunch, die voor de meesten van ons wel even wennen was qua smaak en textuur. ‘s Middags hebben we heerlijk uitgewaaid tijdens een mooie boswandeling in de buurt van het meer Sigord, met een aantal leerlingen geroeid op het meer en daarna Slowaakse worst en spek geroosterd boven een kampvuur. Ook bezochten we nog even de beverdam die een groot deel van het gebied heeft doen overlopen.
Op dinsdagochtend vertrokken we opnieuw vroeg naar school, om samen met de Slowaken te werken aan de 17 SDG’s, zoals vastgelegd door de VN en daarnaast een quiz te doen over de verschillende geluiden van water. Wij merkten steeds meer dat het best lastig is om te communiceren als je niet gezamenlijk dezelfde taal beheerst, maar uiteindelijk weet elke groep mooie presentaties af te leveren. ‘s Middags vertrokken we met de trein naar Košice om de stad te verkennen onder leiding van de Slowaakse leerlingen en daarna de kathedraal te beklimmen. ‘s Avonds sloten wij met onze leerlingen af in een gezellig restaurant, Camelot, waar we gerechten konden bestellen die zowel onze maag als onze ogen goed konden bekoren. Onderweg naar het treinstation kwamen we langs de prachtig verlichte zingende fontein.Tijdens de treinreis terug naar Prešov merkten we dat de oogleden van een aantal leerlingen toch wel zwaar was geworden, waardoor ze terug in het appartementencomplex weer volledig opgeladen waren voor een kort nachtje.
Voor het volgende bezoek aan de sauna school stond, naast het maken van een kostuum dat een zeewezen verbeeldde en het daarbij bedenken van een toneelstukje ook het bouwen van een gebouw, rivier of drainage-oplossing in het kader van klimaatadaptatie op het programma. Na deze hilarische en creatieve ochtend liepen we het centrum van Prešov in, waar onze leerlingen onder leiding van de Slowaken een rondleiding kregen en zij zelf mochten lunchen. Vervolgens bezochten we het Evangelische College onder leiding van de plaatselijke bisschop, die ons het oudste boek uit de collectie liet zien.
Op donderdagochtend kwam dan eindelijk de dag waar de meesten van ons echt naar hadden uitgezien: de wandeling in het Tatragebergte met een lokale gids die ons alles over het gebied kan vertellen, in het Slovaaks, dat dan weer wel natuurlijk… En wat hadden we geluk: toen we de bus instapten, merkten we al dat het water koud was, maar wel heerlijk helder. Net als de oude Duitse bus die steeds meer moeite kreeg bij het stijgen, begon ook een aantal leerlingen in de afgelopen dagen wat mankementen te vertonen. Helaas konden twee meiden daarom de klim niet maken en bleven zij daarom in een gezellig restaurantje (met gebak en gigantische hamburgers) met meneer Rutgers achter in het dorpje waar we de klim startten. Voornamelijk het eerste deel van de klim bleek een flinke kluif te zijn. De vergezichten, stroomversnellinkjes van de rivier die we onderweg passeerden en de prachtige herfstkleuren tegen de berg maakten de klim echter helemaal goed. Eenmaal boven stopten we bij bergrestaurant Popradské Pleso voor een stevige lunch, die we wel verdiend hadden. Daar werden we als toetje getrakteerd op sneeuw! Op de tocht terug naar ons beginpunt brak de zon door en liepen we weer langs de mooiste plekken. Ook betraden we het gebied van het symbolische kerkhof waar sinds 1940 alle gedenkplaatsen van slachtoffers van ongelukken in het Tatragebergte zijn samengebracht. Inmiddels staan er gedenktekens voor meer dan 400 bekende gidsen en natuurbeheerders, allemaal prachtig versierd in de authentieke Slowaakse stijl. We sloten de tocht af met een klein bezoekje aan de souvenirkraampjes en toen begonnen er al flink wat oogleden zwaar te worden. We zullen u de slaapfoto’s besparen. Na een douche, een aanmoediging om de tassen alvast in te pakken en een heerlijke maaltijd in het sushirestaurant in Prešov kropen we voldaan ons bed in.
Op vrijdagochtend sloten wij onze week op school af met de presentaties van de Slovaakse tieners, waarbij we de verschillende soorten bronwater uit Slowakije mochten proeven en ook de basisschoolleerlingen ons trots hun knutselwerken en onderzoeken lieten zien. Tot slot kregen wij onze deelnamecertificaten en wat cadeautjes overhandigd en konden wij snel nog even lunchen in het winkelcentrum, voordat we zouden worden opgehaald door het busje om ons naar de vluchthaven in Košice te brengen. De terugreis duurde best lang, aangezien we uren moesten wachten op onze tussenstop in Warschau, maar de blije gezichten van alle ouders die ons verwelkomden in de aankomsthal op Schiphol maakten alles goed. Wat mogen wij terugkijken op een fantastische week!
